Één museum, twee gezichten
Museum Vekemans > Nieuws

topstuk van de maand september 2020

Deze maand de POFFER
 
De poffer is hét icoon van de Brabantse boerenkleding uit de periode 1850-1950. Het is in feite een losse versiering van de muts, waarop zij werd vastgezet.
 
Vanouds droegen vrouwen mutsen. Haren wassen was geen frequente bezigheid, dus werd het haar bedekt met een zwart mutsje, dat niet zo snel (zichtbaar) vuil werd. Over dat mutsje kwam dan, afhankelijk van het moment, een slaapmuts, werkmuts of een zondagse muts voor het bezoek aan de kerk. Vanaf ongeveer 1850 begon men op het platteland die zondagse muts te versieren. Het begon met een "paske", een eenvoudige versiering bestaande uit één of meer toeren. Maar het paske was eigenlijk toch wel wat simpel, dus werd het al gauw uitgebreid met een "bloemke" of een frutselke. En zoals dat gaat, als de buurvrouw een mooiere versiering heeft dan is aanpassing van de eigen muts natuurlijk dringend noodzakelijk. De poffer was ontstaan en daarmee ook het vak van mutsenmaakster.
Ieder dorp had wel één of meer mutsenmaaksters. En zoals de aard en het dialect per regio verschilden, zo hadden ook de poffers in elke regio hun eigen kenmerken.
Als u op de foto klikt, krijgt u een mooi beeld van een luxe poffer. Alles wat u ziet is met de hand gemaakt. Het zal dus duidelijk zijn, dat het om een kostbaar stuk gaat. Behalve als een verfraaiïng van het uiterlljk werd de poffer zo ook een statussymbool. Als de veestapel groter werd, werd ook de poffer groter en breder, want wie het breed heeft, laat het breed hangen. Daarbij was vooral de achterzijde qua versiering van belang. Immers hoe (belang)rijker men was, hoe verder men vooraan in de kerk zat.
 
Museum Vekemans heeft een grote verzameling Brabantse kleding uit genoemd periode en de verzameling poffers uit alle regio's is qua omvang en soorten uniek. De meeste poffers zijn gerestaureerd en gedocumenteerd door Ans van den Bosch - Van Dillen. Samen met de door haar geboetseerde en in originele kleding gestoken karakterpoppen geven zij een prachtig beeld van het leven op het Brabantse platteland van 1850 tot 1950
 
 
Terug naar Nieuws